Paulinisme
Sinds ik de krantenkoppen een beetje in de gaten houd, springen de overlijdensberichten er vaak uit. Vaak van mensen op leeftijd, en dan verschillend naar aard van hun professie of positie. Politici krijgen natuurlijk aandacht, maar meestal zijn het mensen uit de artistieke- of cultuursector die eruit springen. Een voorbeeld van iemand die iets meer dan gemiddeld aandacht kreeg, was Joost Prinsen die eind vorig jaar overleed.
Maar de aandacht voor Paulien Cornelisse deze week was ongewoon. De eerste dag met de gewone afscheidsberichten, maar een dag later met verdiepingen en toevoegingen.
Bij Jinek hoorde ik iemand - ik meen de neurobiologe Brankele Frank - zeggen dat ze verliefd op haar was geworden, in de neutrale zin des woords. Op hoe ze dingen deed, en voor elkaar kreeg. Dat was iemand met we ze zelf in de Slimste mens had gespeeld.
Paulien was niet in en hokje te stoppen en ergens zag ik ook de term paulinisme* voorbij komen.
Je moet het maar voor elkaar hebben gekregen.
Cornelisse was ongekend productief in de breedte qua rollen en diepte qua schrijven en taal - "zeg maar."
Maar wat mij opvalt en vooral nieuwsgierig maakt is hoe ze geliefd werd en of dat ook niet te maken had met haar positie op het professionele speelveld.
In tegenstelling tot haar voorganger bij de SM, denk ik dat Paulien minder een sterke mening had over zaken of deze in ieder geval niet ter sprake bracht.
Taal is in die zien als haar werkgebied, ook redelijk onschuldig. Van Rossum was op zijn gebied misschien even sterk als Cornelisse, maar dat is een gebied waar je toch met een mening moet komen die dan wel provocerend kan zijn, dan wel conflictief. Hij nam een duidelijke positie en dat kweekt voor- en tegenstanders.
Bij Paulien is dat niet zo geweest. NU ken ik te weinig van haar werk. Ik luister nu af en toe naar interviews, en zie ook duidelijke vrouwen-onderwerpen voorbijkomen en hoogtepunten, en zie daarin geen grof geweld. Zo nuanceert eerder dan dat ze grote woorden gebruikt.
Dat stellige ontbrak dus bij Cornelisse, m.i. EN ik vraag me af of dat niet mede bepalend is geweest dat "iedereen" van haar hield.
En, ... is dat dan ook niet een boodschap? Dat je ten eerste binnen je gebied kan blijven, omdat er genoeg anderen zijn die op alle velden willen meedoen en mee-schreeuwen. Of zit ambitie erin dat je gewoon probeert goed te zijn. Anekdotisch is dat verhaal waar ze zelf een keer een taalfout maakt (ik besefte me...) en dat iedereen daarvan wakker werd, maar enkel met de goede bedoelingen.
De kunst van het leven - ik denk dat het hier uiteindelijk om gaat, bij deze taalkunstenaar - is dat je let op de details en op je eigen leven. Laat de rest maar over aan die opscheppers en bullies in deze wereld die al genoeg ruimte innemen, maar die toch wel een keer tegen de lamp lopen.
Reacties