Voorspelsites
Voorspellen is van alle tijden. Vroeger was dat iets voor de individuele profeet. Iemand die aan de zij-lijn van de maatschappij stond en zijn of haar (zijn er vrouwelijke profeten geweest) visie gaf. Toen kwam de economie als wetenschap en daarom de claim op een stukje toekomst. e hebt de echte profeet, of de huidige afgeleidde en de economie van onzekerheid. Maar hier gaat het vooral om voorspellen als fenomeen in de huidige cultuur van gokken. Meer iets dat op een ziekte [van onze tijd] lijkt dan op economisch fenomeen. En dan is er sport, dat een industrie is geworden, waar het centrale spel overschaduwd wordt door alles wat er omheen te verdienen valt.
Maar dit verhaal gaat denk ik ook over de mens, die - sport en spel apart - onzeker is en de toekomst wil beheersen. De toekomst...
Trouw
Voorspelsites ontduiken gokwetgeving onder het mom van wetenschap. Onderzoekers trekken aan de bel.
De vele ‘voorspellingsmarkten’ die als paddenstoelen uit de grond schieten, dwepen graag met wetenschap. Maar ze hebben daarmee niets te maken, betogen onderzoekers. Het zijn bovenal goksites, met enorme risico’s voor de volksgezondheid.
Volgens ‘de wijsheid van de menigte’ wordt acteur Alec Baldwin nog dit jaar genoemd in de Epstein Files. Gebruikers van ‘voorspellingsmarkt’ Kalshi vinden Baldwins naam met 75 procent een stuk waarschijnlijker dan die van Woody Allen (57 procent) of Bill Clinton (55 procent).
Het is een van de onsmakelijke voorspellingen waar Kalshi en soortgelijke sites als Polymarket onderhand berucht om zijn. Onder het mom van een ‘financieel instrument’ zijn er de meest bizarre contracten af te sluiten. Van de kans op natuurrampen tot het aantal schepen dat in een week de Straat van Hormuz trotseert. Aan animo geen gebrek, zulke platforms verwerkten eind vorig jaar alles bij elkaar zo’n 2 miljard euro per week aan contracten.
Wetenschappers zijn al een eeuw gefascineerd - - Gokken dus, maar dan ongereguleerd, omdat het voorspellingen mogen heten. Dat is iets dat wetenschappers zichzelf moeten aanrekenen, beweren Nizan Packin en Sharon Rabinovitz deze week in vakblad Science.
Want deze instrumenten komen voort uit een lange traditie van wetenschappelijk onderzoek. Het idee erachter is dat ieders inschatting een beetje informatie bijdraagt aan een accurate voorspelling. Een markt met voldoende deelnemers, die bovendien voldoende divers zijn, kan zo helpen om de best mogelijke voorspelling te krijgen. Dat fascineert wetenschappers al minstens sinds Francis Galton* in 1907 opmerkte dat het publiek op een jaarmarkt gezamenlijk erg goed kon inschatten hoeveel vlees een os zou opleveren**. In een artikel in Nature riep hij collega’s op om daar eens systematisch naar te kijken.
Zeker in de afgelopen paar decennia gebeurde dat volop. Onderzoek naar de wijsheid van de menigte werd mainstream en voorspellingsmarkten werden dat ook. Een gestage stroom wetenschappelijke artikelen testte het mechanisme op allerlei onderwerpen, van verkiezingen of de voorspelling van het kassucces van een film. Meestal was de conclusie dat het werkte: de menigte bleek geregeld beter in voorspellen dan experts.
Al voor haar dertigste miljardair - - Daar maken commerciële bedrijven dankbaar gebruik van als ‘retorische dekmantel’, constateren Packin en Rabinovitz. Het is inderdaad opvallend hoe graag zulke ondernemers schermen met academische inzichten. Luana Lopes Lara, een van de oprichters van Kalshi (en inmiddels miljardair, nog voor haar dertigste verjaardag), pochte bijvoorbeeld een paar jaar terug in een podcast dat deze manier van werken ‘in feite de beste voorspeller is of die gebeurtenis gaat plaatsvinden’. Ook concurrent Polymarket noemt ‘studies’ die zouden aantonen hoe accuraat dit systeem is. ‘Markten zoeken de waarheid’, vermeldt de site trots.
Zo’n houding kun je niet onweersproken laten, menen Packin en Rabinovitz. ‘Academische stilte geeft legitimiteit aan systemen die de reputatie van de wetenschap uitbuiten terwijl ze haar principes schenden’, schrijven ze in Science.
Op de site van Polymarket kun je overal op gokken - - Want de verschillen met academisch onderzoek zijn groot. In echte experimenten is de werving van genoeg en voldoende diverse deelnemers een belangrijk aandachtspunt. Maar in de commerciële variant zijn er vaak weinig deelnemers en zijn de bedragen ook al niet hoog. Dat maakt het erg makkelijk om de voorspelling te manipuleren.
Ook is er een groot risico op handel met voorkennis. Dat werd nog eens onderstreept in januari van dit jaar, toen er op Polymarket werd gehandeld in de kans op een arrestatie van de Venezolaanse president Nicolás Maduro, vlak voordat de Verenigde Staten een invasie pleegden om hem te arresteren.
Op deze manier hebben zulke voorspellingen weinig te maken met een reflectie van de realiteit, maar eerder met een vervorming ervan.
Een ander groot risico dat Packin en Rabinovitz signaleren is voor de volksgezondheid. Deze commerciële sites zijn niet, zoals hun academische tegenhangers, gebouwd om de beste voorspelling te genereren. Ze zijn gemaakt om de maximale aandacht van gebruikers te trekken. Dat maakt ze eerder vergelijkbaar met gokken of roken. Iedere week dat er weer een miljard of meer wordt verhandeld op zulke sites, is in feite een groot ongecontroleerd experiment op de gebruikers, stellen ze.
Als een van de partijen die dergelijke markten heeft uitgevonden, heeft de academische gemeenschap wat hen betreft ook een taak om duidelijk te maken waar de grens ligt, en onderzoek te doen wat de beste weg is om hier toezicht op te houden.
(bron: Joost van Egmond, redacteur wetenschap, 17 april 2026, https://www.trouw.nl/wetenschap/voorspelsites-ontduiken-gokwetgeving-onder-het-mom-van-wetenschap-onderzoekers-trekken-aan-de-bel~b39905f1c/)
Onderzoek (SCCG hoofdkantoor in ... Las Vegas)
Management samenvatting voor Voorspellingsmarkten 2025. Voorspellingsmarkten – beurzen waar deelnemers handelen op basis van de uitkomsten van toekomstige gebeurtenissen – ontstaan op het snijvlak van financiën en gokken.
... De belangrijkste bevindingen zijn onder meer:
- Opkomst van gereguleerde platforms: Platforms zoals Kalshi, de eerste CFTC-gereguleerde uitwisseling van evenementencontracten (aangewezen in 2020), hebben pionierswerk verricht op het gebied van legale handel op evenementen variërend van verkiezingen tot sport. De zaak van Kalshi is een voorbeeld van de kansen en juridische strijd die gepaard gaat met het introduceren van voorspellingsmarkten in de Amerikaanse financiële sector. Het bedrijf voerde een spraakmakende rechtszaak tegen de Commodity Futures Trading Commission (CFTC) over contracten voor politieke evenementen – een strijd die het uiteindelijk voor de rechtbank won, waardoor het recht effectief werd veiliggesteld om verkiezingsmarkten aan te bieden. Tegelijkertijd leidde de uitbreiding van Kalshi naar de markten voor sportevenementen in 2025 tot conflicten met goktoezichthouders van de staat, die beweren dat deze transacties niet te onderscheiden zijn van sportweddenschappen.
- De grens met gokken vervaagt: Een centraal spanningsveld is de vraag of voorspellingsmarkten gereguleerde financiële producten zijn of eenvoudigweg een andere vorm van gokken. Critici (waaronder staatskansspelcommissies en sommige CFTC-functionarissen) beweren dat weddenschappen op evenementen zoals verkiezingen of spelen risico's van manipulatie, desinformatie en moreel risico met zich meebrengen. Voorstanders beweren dat voorspellingsmarkten, mits goed gereguleerd, de ‘wijsheid van de massa’ benutten voor nauwkeurige voorspellingen en hedging, en meer aansluiten bij financiële derivaten dan bij casinoweddenschappen.
- Regulatory Tug-of-War: De inleiding beschrijft een lappendeken van Amerikaanse regelgeving die deze markten regelt. Federaal houdt de CFTC toezicht op evenementencontracten onder de Commodity Exchange Act, waarbij ze strikte regels oplegt (bijvoorbeeld contracten over oorlogs- of gokresultaten verbieden), maar worstelt met de manier waarop politieke en sportevenementen moeten worden behandeld. Op staatsniveau hebben goktoezichthouders in jurisdicties als New Jersey, Nevada, Montana en andere een last onder dwangsom uitgevaardigd tegen voorspellingsplatforms, waarbij ze de gokwetten van de staat en consumentenbescherming handhaven. Een belangrijk thema is federale voorrang versus staatssoevereiniteit: Kalshi en zijn collega's beweren dat een CFTC-gereguleerde beurs landelijk kan opereren, terwijl staten (en inheemse Amerikaanse stammen) heftig bezwaar maken tegen het omzeilen van lokale gokcontroles.
- Marktlandschap en innovatie: Naast Kalshi onderzoeken we platforms zoals PredictIt, Polymarket, Manifold Markets en Insight Prediction. Deze variëren van gecentraliseerde, in de VS gevestigde markten (vaak opererend onder academische of experimentele rechten) tot gedecentraliseerde, op blockchain gebaseerde markten die wereldwijd opereren. We vergelijken gecentraliseerde versus gedecentraliseerde modellen en de rol van blockchain bij het mogelijk maken van peer-to-peer “weddenschappen” zonder tussenpersonen. Met name de op blockchain gebaseerde voorspellingsmarkten (bijv. Polymarket, Augur) hebben zowel het potentieel (miljarden aan handelsvolume tijdens de verkiezingscyclus van 2024) als de valkuilen (bijv. handhavingsacties zoals Polymarket’s CFTC-boete van $ 1,4 miljoen in 2022) van een DeFi-aanpak.
- Toekomstperspectief: De inleiding bespreekt mogelijke trajecten naar legalisering en mainstream adoptie van voorspellingsmarkten. Deze omvatten duidelijkere regelgevingskaders (de CFTC in 2025 vraagt actief om input over contracten voor sportevenementen), mogelijke integratie met traditionele financiering (bijvoorbeeld retailmakelaars die evenementencontracten aanbieden, institutioneel gebruik voor hedging) en de invloed van opkomende technologieën. Er wordt aandacht besteed aan de rol van AI bij het voorspellen en monitoren van voorspellingsmarkten, evenals aan ethische waarborgen om ervoor te zorgen dat deze markten de besluitvorming en het vertrouwen van het publiek versterken in plaats van ondermijnen.
Implicaties: Voor beleidsmakers roept de groei van voorspellingsmarkten vragen op over de manier waarop innovatie in evenwicht kan worden gebracht met de bescherming van investeerders, consumenten en democratische instellingen. Voor belanghebbenden uit de sector – van startups en durfkapitaalbedrijven tot casino’s en sportcompetities – vormen voorspellingsmarkten zowel een ontwrichtende bedreiging als een kans om gebruikers op nieuwe manieren te betrekken.
Ten slotte zouden deze markten voor de samenleving waardevolle voorspellende instrumenten kunnen worden (die de aggregatie van informatie over alles, van verkiezingen tot epidemieën, verbeteren) als hun integriteit behouden blijft. Deze inleiding wordt afgesloten met aanbevelingen en overwegingen voor toezichthouders, marktleiders en onderzoekers bij hun navigatie door de convergentie van gok-, handels- en informatiemarkten.
Bloemlezing
Federal Preemption en de Commodity Exchange Act Zoals besproken opereren platforms als Kalshi onder het uitgangspunt dat de federale wet, de Commodity Exchange Act, gereguleerd door CFTC, voorrang neemt op staatsgokwetten als het gaat om evenementcontracten die worden verhandeld op een door CFTC gereguleerde beurs.
Als een stam bijvoorbeeld een sportvoorspellingsuitwisseling zou willen runnen die landelijk toegankelijk is, zou deze kunnen proberen zijn soevereiniteit te gebruiken om deze aan te bieden zonder CFTC. Dit is niet waarschijnlijk omdat gebruikers buiten de reservatie federale wetskwesties zouden veroorzaken of realistischer een tribale onderneming zouden registreren als een door CFTC gereguleerde beurs.
We bevinden ons dus in een klassiek impliciet voorkoopscenario. Gaat het toestaan van een federaal gereguleerde evenementenmarkt impliciet het staatsverbod op gokken teniet? Kalshi's vroege rechtbank wint de TROs-bevelen suggereren dat tenminste sommige rechters menen dat de federale wet hier waarschijnlijk de staatswet overtreft
De rechtszaak van Kalshi in Nevada en New Jersey bepleit dit punt expliciet. Zodra de CFTC een evenementencontract heeft toegestaan, kan een staat diezelfde activiteit niet afzonderlijk als illegaal gokken bestempelen zonder de federale wetgeving te ondermijnen.
Het roept ook vragen op over de jurisdictie. Als een gebruiker in staat A, waar voorspellingsmarkten koosjer zijn, handelt tegen een gebruiker in staat B, waar het verboden is, welke wet van toepassing is op de handel die op een server plaatsvindt, misschien in staat C of in de cloud. Deze conflicten doen denken aan de begindagen van internetgokken
Uitslag presidentsverkiezingen Datum 2024 Kalshi Trump Electoral College WinKalshi Harris Electoral College WinPolymarket Trump WinPolymarket Harris Win okt 152 48 58 42 okt 1555 45 60 40 nov 157 43 62 38 nov 5 E Dag 60 handel gestopt bij uitkomst 0 omdat men moet winnen 65 0 EindresultaatTrump heeft electoraal gewonnen College Harris won de populaire stem per scenario. Bron Business Insider-rapport 5 november 2024
Het belangrijkste juridische argument van Kalshi is dat het, als federaal gereguleerde beurs, vrijgesteld is van staatsgokwetten. De federale wet loopt voorrang op staatsregulering op dit gebied.
Ze hebben waarschijnlijk vragen opgeworpen over regelgeving en handhaving. Hoe zou de CFTC kunnen voorkomen dat minderjarigen met een reservering via deze apps gokken als stammen robuuste ID-controles hebben in casino's? Hoe om te gaan met gokproblemen als iemand de zelfuitsluiting van stammen kan omzeilen door gebruik te maken van een online uitwisseling. Eén resultaat van deze betrokkenheid is dat de CFTC deze zorgen leek te erkennen door de bredere betrokkenheid van belanghebbenden tijdelijk te vertragen.
Bovendien beweren stammen dat dit in strijd zou kunnen zijn met de geest, zo niet de letter van hun verdragen, bijvoorbeeld als een staat een stamexclusiviteit belooft in ruil voor een aandeel in de inkomsten, maar er vervolgens een uitwisseling door een derde partij buiten de controle van de staat plaatsvindt, verliest de stam het.
... Test van openbaar belang met betrekking tot CFTC-evenementencontracten De CFTC overweegt bij het evalueren van evenementcontracten of ze in strijd zijn met factoren van openbaar belang, onder meer of ze onwettige activiteiten inhouden, de publieke moraal schenden of vatbaar kunnen zijn voor manipulatie
Gebeurteniscontract Gebeurtenis Toekomst Een derivatencontract dat wordt afgewikkeld op basis van de uitkomst van een toekomstige gebeurtenis, ...
De belangrijkste bevindingen zijn onder meer de opkomst van gereguleerde platforms. Platformen zoals Kalshi, de eerste CFTC-gereguleerde evenementcontractbeurs die in 2020 werd aangewezen, hebben pionierswerk verricht op het gebied van legale handel op evenementen variërend van verkiezingen tot sport.
Platform Kalshi-model Gecentraliseerd voor winstuitwisseling Valuta TechKey Markten Focus Regelgevingsstatus US USD fiat eigen platformEconomie inflatiecijfers Politiek sommige sportenCFTC gereguleerde DCM landelijke legaliteit federaal geconfronteerd met pushback van de staat op sport
De belangrijkste onderscheidende factoren die vaak worden aangehaald zijn het ontdekken van doelinformatie vs. winst, amusementsdeelnemers, analisten vs. gokkers, mechanismen, uitwisselingshandel, kansen en regulering, CFTC vs. staatsspelborden.
In de brief van New Jersey NJ aan Kalshi uit maart 2025 werd waarschijnlijk betoogd dat Kalshi goktransacties met inwoners van NJ faciliteerde zonder een staatsvergunning, wat in strijd was met de NJ-wet.
* - [Over Francis Galton] CLEESE: Absoluut juist. Sir Francis Galton, die een veelzijdig genie was, besloot in de late 1800s dat hij wilde ontdekken hoe misdadigers er precies uitzagen. Hij verzamelde veel foto's van misdadigers en legde ze over elkaar om het essentiële misdadigersgezicht te krijgen, zodat hij kon zeggen: "Die man is een misdadiger." Het probleem was dat ze er steeds mooier uitzagen naarmate hij ze meer over elkaar legde. Dat is precies juist (John Cleese, Professor at large).
** - In 1906 ging de legendarische Britse wetenschapper Sir Francis Galton naar een dorpskermis en keek toe terwijl honderden mensen individueel het gewicht van een levende os schatten na het "slachten en klaarmaken." Hun gemiddelde schatting—hun collectieve oordeel—was 1.197 pond, één pond minder dan het juiste antwoord, 1.198 pond. Het was de vroegste demonstratie van een fenomeen dat populair is gemaakt door en nu vernoemd is naar het bestsellerboek van James Surowiecki, The Wisdom of Crowds. Het aggregeren van het oordeel van velen is consistent nauwkeuriger dan de nauwkeurigheid van het gemiddelde lid van de groep, en is vaak even verbazingwekkend nauwkeurig als de gewichtsschatters van Galton. Het collectieve oordeel is echter niet altijd nauwkeuriger dan elke individuele schatting. In feite is er in elke groep waarschijnlijk iemand die de groep overtreft. Maar die bull's-eye schattingen zeggen meestal meer over de kracht van geluk—chimpansees die veel pijltjes gooien, zullen af en toe een bull's-eye raken—dan over de vaardigheid van de schatter. Dat wordt duidelijk wanneer de oefening herhaaldelijk wordt uitgevoerd. Er zullen individuen zijn die de groep in elke herhaling overtreffen, maar het zullen waarschijnlijk verschillende individuen zijn. Het consistent overtreffen van het gemiddelde vereist zeldzame vaardigheid (bron: Superforecasting: The Art and Science of Prediction, Tetlock).
Reacties