Haast
Haast = Tijd + Emotie.
Tijd is neutraal. En alles waarin tijd een rol speelt, sluit de emotie ongevraagd en onbewust binnen. Laatst las ik een kinderboek voor over de tijdmachine (van ...) waarin Olifant jarig was en een cadeau ontving van zijn vriend krokodil. Met dat getik werd hij eerst aangenaam verrast, maar al snel ging die strakke tijd hem tegenstaan en gooide hij de klok uit het raam. Een prachtig geschreven concept over hoe tijd ons leven is gaan domineren. Moeten we die kleintjes daar al vroeg mee lastig vallen? Naar school gaan is 90% discipline en discipline is gehoorzamen aan Tijd.
Zij "die geloven haasten niet." Ik zocht er maar een spreekwoord bij. Wat die laten zien dat haast niet iets van nu is.
"De paarden die het hardst van stal lopen, komen meestal achteraan. More haste, less speed. Festina lente. Haastig getrouwd, lang berouwd. Hoe minder kennis, hoe haastiger vonnis. Een haastig woord is gauw gezegd. Op haastige vragen dient traag geantwoord. Gauw en goed gaan zelden samen."
Op het internet zie je vele quotes van Benjamin Franklin, haste makes waste.
Wat mij betreft, ik ben een Hollander van ouder tot ouder, maar ik heb, bij andere onvaderlandsche ondeugden, een recht onhollandsch ongeduld; schoon ik mijzelven het recht moet doen te verklaren dat er niemand zijn kan, die met meer kalmte dan ik een lieve vrouw een streng breikatoen of zijde helpt uit de war maken. Trouwens, dat is ook geheel iets anders.
Voor al wat doen is heb ik het meestmogelijke geduld; voor langzaamdoen heb ik eerbied; maar nietdoen verveelt mij verschrikkelijk; ik kan niet wachten; geen lijdelijkheid! Het leven is er te kort en mijn bloed te gauw voor.
‘Festina lente!’ Recte, sed festina! - Wat in 't bijzonder de spoorwegen aangaat: ik zit er sedert jaren pal op te wachten; niet omdat ik er een commerciëel of financiëel belang bij heb; niet omdat ik er een weddenschap over heb aangegaan; maar alleen omdat er tot nog toe geen middel van vervoer bestaat, dat mij bevalt, zoo niet eigen rijtuig en postpaarden, waar ik, om voor mij zeer gewichtige redenen, slechts zelden gebruik van kan maken (bron: Camera Obsura, Nicolaas Beets, 1839 - met als voetnoot: 'Festina...festina!: (Latijn) ‘“Haast u langzaam!” Best, maar haast u!’ Volgens Suetonius (Vita Augusti) werd de uitdrukking ‘festina lente’ vaak door keizer Augustus gebezigd).
Zelf heb ik ook haast en van vroeg af aan in mijn leven zelf, bovengemiddeld en "dat" is er onverwacht ingeslopen. Wanneer ik een proefwerk had of later examens wilde ik liever zo snel mogelijk klaar zijn. Ook toen waren er al richtlijnen of adviezen die je daar op attent maakten en ging je er langzaam aan meer rationeel mee op. Maar toch met examens gaat het ook om het tijdselement.
Stress is in feite een functie van de tijd. Burn-out, teveel hooi op je vork nemen, geen echte levenskeuzes weten te maken? De klokt tikt wel door, zichtbaar en hoorbaar, maar onderhuids gebeurt er van alles.
Reacties