Wat is dat toch met die bruggen in Nederland?
Trots is niet een specifieke eigenschap die je vindt in de Nederlandse cultuur. Terwijl er toch het nodige gepresteerd is. Aan ingenieurs en architecten ontbreekt het niet. Het land doet goed mee als het gaat om prestigieuze projecten. Maar hoe zit het met het onderhoud ervan?
In het nieuws lees ik over de Merwedebrug:
- Merwedebrug ruim dag eerder open dan gepland voorlopig nog wel snelheidsbeperking van 70 km per uur
- Merwedebrug na werkzaamheden eerder open verbod vrachtwagens blijft gelden
- Merwedebrug na werkzaamheden vervroegd open
En dan naar wat zoeken, een bericht uit december 2025:
- Duizenden bruggen hebben snel onderhoud nodig. Dat merken ze in Zuidhorn. ‘Kan het OV niet even gratis?’
- Reportage Van de een op de andere dag zijn de inwoners van Noordhorn afgesloten van Zuidhorn. De brug is kapot. Het lijkt een voorbode voor duizenden Nederlandse bruggen die een opknapbeurt nodig hebben. (Nd.nl, 24 december 2025, foto)
- Na Merwedebrug dreigen meer afsluitingen: bruggen en tunnels zijn op leeftijd
- Op de Merwedebrug kun je zien wat er gebeurt als politici moeten kiezen tussen onderhoud en de koopkrachtplaatjes
- Hardenbergerbrug (A28) bij Nijkerk nog zeker 48 uur dicht (7 sept)
- Monsterverbond slaat alarm om ondergang wegennet te voorkomen: ’Moet er eerst een brug instorten?’ (20 augustus, De Telegraaf)
- ...
- Gemeentelijk geldtekort? En dan blijkt ook nog de brug gerepareerd te moeten worden
...maar vooral het toonbeeld van het Nederlandse vervoer, de van brienenoordbrug:
"De Van Brienenoordbrug bij Rotterdam oogt van afstand nog imposant, maar een inspectieronde van Rijkswaterstaat op maandag 15 juni toont flink zichtbare verwaarlozing: afbladderende witte verf, blootliggend wapeningstaal en afbrokkelend beton. Hoewel Rijkswaterstaat benadrukt dat de brug op dit moment niet onveilig is, maken de technische staat en de verouderde bewegingswerktuigen duidelijk dat grootschalig onderhoud onvermijdelijk is.
De brug is in feite een complex van vijf constructies: twee boogbruggen (de oostelijke uit 1965 en de westelijke uit 1990) en drie beweegbare brugdelen. De oudste onderdelen, vooral de oostelijke bascule uit de jaren zestig, raken uitgeput: bouten moeten elk kwartaal worden nagespannen, bepaalde aandrijvingen werken niet goed bij windkracht 5 of meer en scheurtjes in lassen en het staal wijzen op vermoeiingsschade door decennia zwaar verkeer. Jaarlijks passeren ruim een kwart miljoen voertuigen en zo’n 120.000 schepen de brug; daardoor is hij cruciaal voor de A16 en voor de doorvoer van goederen uit de haven richting Duitsland en België.
Nationaal speelt dit onderhoudsgeval in een breder probleem: Rijkswaterstaat rekent voor het onderhoud van bruggen, wegen, sluizen en waterkeringen op een tekort van minstens 34,5 miljard euro tot 2038, en voor nieuwe infrastructuur is er volgens de organisatie nog eens ongeveer 50 miljard euro nodig. Het kabinet komt binnenkort met een afwegingskader om te bepalen welke objecten prioriteit krijgen; daarna volgt na de zomer een definitieve lijst met projecten.
... Kort gezegd: de Van Brienenoordbrug is onvervangbaar voor de Nederlandse logistiek en tegelijk technisch aan het einde van zijn levensduur. De renovatie is complex, duur en ingrijpend voor verkeer en scheepvaart, maar noodzakelijk om de verbinding toekomstbestendig te houden en om te voorkomen dat kortzichtige uitstel later veel hogere kosten en grotere hinder veroorzaakt" (Bron: 17 juni, https://www.nrc.nl/nieuws/2026/06/17/de-drukste-brug-van-nederland-slijt-en-scheurt-op-de-a16-staat-straks-heel-nederland-stil-tijdens-hoognodig-onderhoud-a4930331).
Destijds werden we opgeschrikt door een "incident" in Italie, een brug stortte in. Nu twaalf jaar later is er een veroordeling:
- Uitspraak in zaak brugdrama Genua: 12 jaar voor ex-topman wegbeheerder. Acht jaar na de ramp met de Morandi-brug in Genua heeft een rechtbank voor het eerst uitspraak gedaan tegen tientallen verdachten. De voormalig topman van de toenmalige wegbeheerder is veroordeeld.. (NOS, 16 jul 2026.).
Dat gebeurt bij ons niet, dacht je toen.
Onderhoud is altijd het zorgenkind van de cultuur. Er is weinig dat daar iets aan kan veranderen, maar hier speelt ook een ander facet denk ik...
O.a hoor ik over een begrotingsstelsel. Zou het echt zo zijn dat een investerings-euro (voor bruggen) evenveel waard is da een consumptie-euro (zoals accijnzen op brandstof? of wel het ene systeem (kas-verplichtingen), tegenover het anderen (een baten-lastenstelsel).
- "Maar de ene overheidseuro is de andere niet, zo begint door te dringen in politiek Den Haag. Een euro die gebruikt wordt om de accijnzen op brandstof te verlagen of een uitkering mee te betalen, levert niets anders op dan dat doel. Het is een consumptieve uitgave. Maar een euro die wordt uitgegeven aan een nieuwe brug – die een hele stad beter ontsluit en de reistijd drastisch vermindert – kan in potentie veel meer opleveren: extra bedrijvigheid, werkgelegenheid, transport en winst. Het is een investering.
- Juist nu heeft Den Haag behoefte aan een helder onderscheid tussen die twee euro’s. De infrastructuur in Nederland staat door achterstallig onderhoud zwaar onder druk, maar verantwoordelijk minister Vincent Karremans (VVD) komt de komende jaren 80 miljard euro tekort om alle knelpunten op te lossen. Het stroomnet is vol, maar geld om uit te breiden is er niet. En een stapel rapporten – van ex-ECB-president Mario Draghi tot voormalig ASML-baas Peter Wennink – schreeuwt om grootschalige investeringen waarmee Nederland de productiviteit kan verhogen. Maar de begroting zit al strak tegen de Europese begrotingsgrenzen aan, waardoor geld vrijmaken meteen tot bezuinigingen of lastenverhogingen elders moet leiden."
Uiteindelijk is elke euro politiek, sluit het verhaal (bron: nrc) af.
E.e.a. lijkt op de energietransitie, waar men vol aangemoedigd werd om over te stappen (van gas) op de warmtepomp. Tien jaar later kan het elektriciteitsnetwerk de transitie niet meer aan.
--
Reacties