Is de VS machtiger dan ooit? En ten koste van wie gaat die toegenomen macht of hoe is die macht er zo gekomen?
"Het nieuws staat vol met berichten over hoe een vernederend vredesakkoord met Iran een achteruitgang van de Amerikaanse macht zou illustreren. Die conclusie kan nauwelijks verder van de waarheid afstaan. Op 12 juni gaf de regering-Trump opdracht aan Anthropic om buitenlanders de toegang te ontzeggen tot Fable en Mythos, de nieuwste en meest geavanceerde grensverleggende AI-modellen. In één klap werd duidelijk dat de Amerikaanse overheid kan beslissen wie de belangrijkste technologie ter wereld mag gebruiken. Meer macht dan dat bestaat nauwelijks.
De regering reageerde op een vermeende jailbreak voor Fable, een prompt die de beveiliging omzeilt om bijvoorbeeld computers te hacken of biowapens te maken. Waarschijnlijk wilde ze dat Anthropic de modellen voor iedereen uitschakelde, en buitenlanders weren was daar een middel toe. Inderdaad deed Anthropic dat, terwijl het beweerde dat de zorgen over het model overdreven waren. De juridische grondslag voor het bevel blijft onduidelijk, en het lijkt onwaarschijnlijk dat het verbod lang zal standhouden." (https://www.economist.com/leaders/2026/06/18/ai-has-granted-america-vast-new-power - idem voor foto)
Iran, olie en een logistieke verbindingsroute versus AI. Daar gaat het dan om. Ik vraag me af waar die toegenomen macht van de VS op betrekking heeft. Waar wel en waar niet.
Bijvoorbeeld:
- heeft de VS (nu) de macht om de olieprijs te laten dalen?
- heeft de VS (nu) de macht om de wereldwijde consumptie te laten stijgen?
- kan de VS de huizenprijzen in de wereld - of in California - laten dalen?
- kan de VS een recessie voorkomen in haar eigen land of in de wereld?
... Dat zijn zo maar wat vragen.
En gisteren lees ik dan dat de Straat van Hormuz weer gesloten wordt door Iran. "Goed gedaan jochie," zouden ze dan zeggen.
Wat zegt AI - een van de vele versies - hier zelf over, AI en macht?
Wat kan je zeggen over de AI-bubble waar iedereen het over heeft. Klopt dat of niet? Is Spacex' IPO niet de vergelijking met de internetbubble, een bedrijf dat geen winst maak en alleen maar investeert?
Ja, de vergelijking is deels terecht, maar niet precies hetzelfde.
Kort gezegd: er zijn wél bubble-achtige signalen in AI — hoge waarderingen, enorme kapitaaluitgaven, en veel optimisme dat al veel toekomstig succes inprijst. Tegelijk zijn de grote AI-spelers niet zoals veel dot-combedrijven van toen: er zijn echte omzetten en winsten bij een deel van de grote namen, en dat maakt de vergelijking minder simpel.
Over SpaceX: dat lijkt meer op een “groeiverhaal met zware investeringen” dan op een klassieke internetbubbel. Het bedrijf draait wel omzet, maar maakt nog geen winst op groepsniveau en leunt sterk op Starlink als winstbron; analisten wijzen juist op hoge waardering en onzekerheid over toekomstige groei. Dat is dus deels vergelijkbaar met de dot-comlogica (“nu nog geen winst, later misschien wel”), maar SpaceX heeft ook een veel concreter product en bestaande inkomsten dan veel internetstartups destijds.
Mijn inschatting:
AI: mogelijk deels bubbel, vooral in waarderingen.
SpaceX: eerder “duur geprijsde groeiaandeel”-logica dan pure bubbel.
Dot-com vergelijking: bruikbaar als waarschuwing, maar niet 1-op-1.
Als je wilt, kan ik dit ook heel simpel uitsplitsen in “wat lijkt echt op 2000 en wat juist niet.”
Dat laatste is niet nodig want die weet ik zelf ook wel. Bedrijven als Meta, Alphabet, e.d. maken gigantische winsten in vergelijking met het 2000-scenario.
Maar ik krijg niet het idee dat de wereld slimmer is geworden met al die AI. Kunstmatige intelligentie, is slechts intelligentie. Er is meer nodig om te laten zien dat de wereld als geheel slimmer / intelligenter wordt, en ik denk dat AI haar eigen reflexiviteit nog niet weet te begrijpen, dus wat het effect is van al die AI wanneer het eenmaal operationeel is. We hebben het hier niet over natuurkunde, maar grotendeels over sociale processen, en die werken weerbarstiger.
Technologie neemt op dit moment de rol van de wetenschap over, en die kwam in ons leven om de wereld voorspelbaarder te maken. Wat AI nu wil is precies dat, de toekomst voorspellen. Waarom anders zou er zoveel kapitaal in geïnvesteerd worden? Dat heeft enkel te maken met de voorspelbaarheid van de toekomst. Ben je gekleurd, dan heb je een hoger risicoprofiel voor verzekeringen. En dergelijke. Op microniveau klopt dit misschien, maar AI kan haar eigen macrolandschap nauwelijks begrijpen en dat zal ook nooit lukken.
De VS heeft wel de AI macht grotendeels in handen. Dat blijkt en daar moeten we mee leren leven. Maar of dat echte macht is, zoals vroeger - ten tijden van de dot.com dat moet nog blijken. We hebben Musk in het witte huis gehad, en die werd weer ontslagen van zijn job, en de legacy van Trump moet nog opgesteld worden. Vooralsnog lacht de hele wereld hem uit. En daarmee Amerika, dus machtiger dan ooit. Ik weet het niet.
--
Reacties